mứt kaya lá dứa màu xanh tự nhiên

Đứng quậy sốt kaya lá dứa cả buổi mới xong, mỏi tay rồi tới mỏi chân. Vậy chứ chấm mút thử, coi bộ công bỏ ra cũng xứng đáng!

featured-image-mut-kaya-la-dua-mau-xanh-tu-nhien

🏅 Thành phẩm


190 g

🥘 Khẩu phần

03 phần

🩺 Dinh dưỡng


501 kcal

🚩 Độ khó

dễ

⏰ Thời gian tổng


45 phút

💸 Chi phí ước tính


17K


Từng ăn ở Sing, cảm nhận riêng của mình là mứt kaya giao thoa giữa 2 nền ẩm thực Á- Âu vậy. Vừa trét lên bánh mì nướng giòn như kiểu mứt trái cây, lại vừa cảm được độ béo rõ ràng như kiểu kem trứng sữa. Sự thú vị này đã thôi thúc mình khám phá điều gì đã làm mứt kaya đặc biệt như vậy? Chính là do kaya sở hữu 2 đặc điểm độc đáo:

  • Nguyên liệu đặc sệt văn hoá bản địa
  • Chất sốt mượt mà và cô đặc

Đây cũng là tiêu chuẩn cơ sở để mình tự làm mứt kaya ở nhà.

Thành phần nền làm nên kaya lá dứa bao gồm: nước cốt dừa, đường thốt nốt và lá dứa. May mắn là cả 3 đều là “của nhà trồng được” ở Việt Nam mình, thành thử làm xong mình thấy khác biệt rõ ràng. Kaya tự làm nghe rõ độ tươi mới, nghe mùi không bị “nhựa”.

Điểm hạn chế của nước cốt dừa tự vắt là dễ bị gắt dầu khi nấu lâu trên lửa. Cho nên là mình ưu tiên chọn loại đóng lon để bảo toàn hương vị. 

Chỉ cần là đường thốt nốt thôi là đã tạo được vị ngọt đặc trưng cho kaya rồi. Mình thích sử dụng đường thốt nốt dẻo hơn. Không cần mắc công cắt nhỏ ra, đã vậy dạng sệt tan nhanh hơn dạng viên nữa.

Cái “ăn tiền” của kaya tự làm ở nhà chính là mùi lá dứa, không nồng nặc hương liệu. Do đó, mình luôn xài lá dứa tươi để làm mứt, vừa tạo hương vừa lên màu xanh tự nhiên cho mứt. 

Có 2 cách mình từng thử để làm kaya lá dứa, chính là: nấu trực tiếp và nấu cách thuỷ. Điểm chung là cần khuấy liên tục để làm chín mứt. Thực tế mình rút ra được so sánh như vầy:

so-sanh-do-min-khi-nau-truc-tiep-va-nau-cach-thuy-mut-kaya-la-dua
so-sanh-do-dong-nhat-nau-truc-tiep-va-nau-cach-thuy-mut-kaya-la-dua
so-sanh-mau-sac-khi-nau-truc-tiep-va-nau-cach-thuy-mut-kaya-la-dua
so-sanh-do-bong-khi-nau-truc-tiep-va-nau-cach-thuy-mut-kaya-la-dua

Mình thì thiên về nấu cách thuỷ hơn, dù thời gian nấu sốt dài hơn so với nấu trực tiếp. Bù lại, mứt kaya lá dứa ít bị rủi ro hơn. Lạng quạng quấy không đều là hư nguyên mẻ. Khi làm xong, chất sốt mướt mát, mới nhìn thôi cũng đã thấy thoả mãn.

Theo mình biết, kaya nguyên thuỷ chỉ cần sệt lại bằng lòng đỏ trứng. Nhưng mà sau này, vài công thức có thêm bột hoặc bơ để làm đặc mứt kaya lại (không bắt buộc).

Bột sẽ khiến mứt kaya bị đục màu và nặng chì đi, nên mình chọn cách còn lại là bơ. Chất béo tự nhiên từ sữa làm chất kaya bóng mướt như dải lụa satin, nhờ đó không bị khô khi để tủ lạnh. Tuy nhiên, mình nhớ xài bơ động vật thay vì bơ thực vật. Vì mùi bơ thực vật dễ lấn át hương thơm của kaya lá dứa nha.

vong-tron-huong-thom-mut-kaya-la-dua
thang-do-vi-giac-mut-kaya-la-dua
  1. 02 trứng gà
  2. 100g nước cốt dừa  (¼ nước cốt dừa lon)
  3. 20g đường thốt nốt dẻo
  4. 20g lá dứa (01 cụm lá dứa)
  5. 20g nước lọc
  6. 10g bơ lạt (01 bơ viên)
  7. 01g muối
danh-sach-di-cho-mut-kaya-la-dua
dung-cu-can-thiet-mut-kaya-la-dua
  1. Máy xay sinh tố
  2. Nồi nấu
  3. Thau đựng (đường kính đáy thau < đường kính miệng nồi)
  4. Cây phới lồng tròn
  5. Muỗng vét
  • Lòng đỏ: Tách riêng cho vào thau đựng. (Có thể) giữ lại lòng trắng và vỏ trứng, để dành cho công dụng khác.
  • Lá dứa: Rửa sạch và cắt thành từng khúc nhỏ.
  • Cho nước cốt dừa, lá dứa cắt khúc và nước lọc vào máy xay sinh tố. (Thêm xíu nước lọc thì hỗn hợp cốt dừa loãng ra, dễ xay hơn)
  • Xay nhuyễn và lọc qua rây. Lọc 2-3 lần để không còn lợn cợn xác lá dứa.
  • Lúc này mình thu được nước cốt dừa lá dứa.
xay-nhuyen-uoc-cot-dua-la-dua

Thay vì trộn hỗn hợp nước cốt dừa cùng lòng đỏ rồi nấu cách thuỷ luôn, mình sẽ “làm chín sơ” lòng đỏ trước, để hạn chế kaya lá dứa không bị tanh sau khi nấu xong.

  • Đổ nước cốt dừa lá dứa vào nồi. Tiếp theo, mình múc đường thốt nốt dẻo và rắc xíu muối vào.
  • Bắc lên bếp, nấu ở lửa nhỏ để đường tan ra hết. Khi hỗn hợp bắt đầu âm ấm (chứ chưa nóng) thì mình tắt bếp. 
  • Đổ từ từ vào thau lòng đỏ trứng. Khuấy cho lòng đỏ và hỗn hợp cốt dừa hoà quyện.
  • Lọc qua rây để làm tan phần trứng còn lợn cợn.
khu-tanh-long-do-khi-lam-mut-kaya-la-dua
  • Nấu nồi nước sôi rồi hạ nhỏ lửa. Đặt thau đựng mứt kaya lên miệng nồi.
  • Mình khuấy liên tục cho hỗn hợp sệt lại. Khác với những lần trước, lần này mình làm mứt kaya nhàn hơn, lại đỡ mỏi tay hơn. Chính là lúc khi mình phát hiện ra: sốt sẽ chín từ ngoài vô trong lòng trung tâm.
  • Nắm được cơ chế này, mình tráng hỗn hợp kaya cho rộng ra (hình dung như tráng bánh xèo). Khi phần vành thau chín và sệt lại, mình tém gọn và tiếp tục lại quy trình tráng cho đến khi hỗn hợp lá dứa đặc lại thành mứt. Bước này mình nên canh chừng và khuấy liên tục, chứ không chỗ vành chín quá và khô mặt, không còn mượt nữa.
  • Không còn lỏng bỏng nữa, mứt kaya giờ đây đã sánh lại rồi. Tắt bếp.

Tới coi như đã hoàn thành xong kaya lá dứa rồi đó. Nhưng nếu muốn mứt sệt lại hơn thì mình làm bước tiếp theo là cô đặc mứt kaya tự nhiên.

  • Tranh thủ lúc mứt còn nóng, mình nhanh tay thả viên bơ vào.
  • Khuấy đều để bơ tan ra hết. Sốt kaya sẽ loãng ra xíu, nhưng sẽ đặc lại sau khi được làm mát.
  • Cuối cùng, mình làm ra được lượng mứt kaya cỡ 190g, ước chừng được 03 phần ăn.
  • Để nguội tự nhiên, rồi mới cho hũ sốt kaya lá dứa vào tủ lạnh.
lam-dac-sot-kaya-khong-can-bot

Sốt kaya lá dứa có trứng tươi, nên thời hạn sử dụng ngắn. Vì vậy, mình nên làm số lượng vừa phải thôi. Tuỳ nhiệt độ bảo quản, mà mứt để được lâu hay không:

  • Ở ngăn mát: 3-5 ngày. (Với định lượng nhỏ như công thức thì nên xài cách này)
  • Ở ngăn đông: khoảng 01 tháng. (Sau khi lấy lượng vừa đủ ăn, mứt bị tách nước khi để đông sâu. Do đó, mình rã đông ở nhiệt độ nhỏ để mứt mượt lại).
  • Nếu chỉ thích lấy hương lá dứa thôi (không cần lấy màu xanh tự nhiên), mình chỉ cần cuộn bó lá dứa lại và nấu cùng hỗn hợp. Rút gọn được công đoạn cắt và xay lá dứa.
  • Hạn chế tình trạng lá kẹt vào lưỡi dao máy, dễ làm cháy máy, mình cắt nhỏ lá dứa (càng nhuyễn càng tốt) trước khi xay.
  • Đổ xíu nước lọc giúp nước cốt dừa và lá dứa loãng ra bớt. Nhờ đó mình dễ xay và lọc xác hơn.
  • Sốt kaya không bị lợn cợn trứng khi ăn là khi mình không bỏ qua bước lọc hỗn hợp trứng cốt dừa trứng trước khi nấu.
  • Để kaya chín đồng đều, mình nhớ khuấy và vét xung quanh vành thau liên tục.
  • Mứt kaya lá dứa đậm đà nhờ có xíu xiu muối để dằn vị. Không cần cho muối nếu dùng bơ động vật có muối.

Mứt kaya lá dừa thuộc dòng sốt ngọt. Đơn giản thì  mình kẹp với bánh cracker làm món ăn vặt. Hoặc cầu kỳ hơn thì phết lên bánh mì làm bữa ăn sáng kiểu Sing.

Thành phầnToàn bộ công thức1 khẩu phần (1/3 công thức)
Năng lượng (kCal)501167
Chất đạm (g)15.35.1
Chất béo (g)37.712.6
Carb (g)24.38.1
Đường (g)21.37.1
Natri (mg)573191
Chỉ sốToàn bộ công thức1 khẩu phần
(1/3 công thức)
Năng lượng (kCal)25.1%8.4%
Chất đạm (g)30.6%10.2%
Chất béo (g)58%19.3%
Carb (g)8.1%2.7%
Đường (g)42.6%14.2%
Natri (mg)28.7%9.6%

% giá trị dinh dưỡng tham chiếu (NRV): tỷ lệ đáp ứng nhu cầu dinh dưỡng hàng ngày (với khẩu phần 2,000 kCal) của mỗi thành phần dinh dưỡng có trong 1 phần ăn.

lòng đỏ trứng


2,080

nước cốt dừa


8,000

đường thốt nốt dẻo


1,800

lá dứa tươi


200

nước lọc


0

bơ lạt


4,130

muối


9

tổng cộng


16,219

Mình đâm nhuyễn lá dứa để lấy nước cốt màu xanh tự nhiên, với thứ tự các bước:

  • Cắt lá dứa càng nhỏ càng tốt (giảm cực ở công đoạn giã lá)
  • Cho lá dứa và xíu nước vào cối. Dùng chày đâm nhuyễn lá cho tới khi thành sợi.
  • Bỏ vào túi lọc để vắt lấy nước cốt lá dứa.

Cái này là do lá dứa chưa chín nên còn hôi mùi lá cây. Cách giải quyết là mình tiếp tục nấu cách thuỷ mứt kaya ở lửa nhỏ khoảng 5-15 phút nữa. Sau đó, thử nếm lại lần nữa còn đắng hay không. Nếu lá dứa chín, mình sẽ nghe mùi thơm lá dứa, chứ không có nhẫn nữa đâu.

Đây là tình trạng phổ biến hay gặp khi làm sốt kaya. Có 2 nguyên nhân thường gặp: nhiệt độ quá cao hoặc khuấy sốt không đều.

Lỗi này mình mắc ở lần đầu tiên làm luôn. Sốt ruột quá nên nấu ở nhiệt cao. Ai dè lửa lớn khiến trứng chín quá nhanh trước khi hoà quyện với các nguyên liệu khác. Cuối cùng được mẻ sốt hổ lốn: xấu ở phần nhìn, dở ở phần ăn :)) 

Không có cái ngu nào giống cái ngu nào. Còn cái lỗi này mình gặp khi nấu trực tiếp mứt kaya (cũng cái tội làm muốn làm sốt đặc lại lẹ nè). Không như nấu cách thuỷ, sốt sẽ tiếp xúc rất gần với nhiệt. Do đó, hỗn hợp ở đáy nồi sẽ chín trước, không kịp khuấy đều là y như rằng thành những lợn cợn nhỏ liền.

Bước đầu tiên chính là nhấc ra khỏi bếp, không tiếp tục nấu nữa. Sau đó, mình phân loại theo mức độ:

Đừng bỏ mứt đi, vì mình còn cứu vớt được nha. Chậm rãi làm từ từ từng bước sau:

  • Xay nhuyễn sốt bằng máy xay
  • Lọc qua rây để loại bỏ những phần vón cục.
  • Bắc lên bếp và sên lại ở lửa nhỏ. Bước này nên ưu tiên nấu cách thuỷ thay vì nấu trực tiếp, để dễ kiểm soát nhiệt độ hơn.

Nếu gặp tình trạng này thì kaya lá dứa đã bị ảnh hưởng mùi lẫn vị. Không thể cứu được nữa, chỉ có thể rút kinh nghiệm lần sau thôi.

Mình đã dùng tỷ lệ lá dứa nhiều hơn những công thức tham khảo khác để lấy màu xanh tự nhiên. Tuy nhiên, màu mứt thực tế cũng chỉ là xanh cỏ úa, chứ không xanh sáng được. Nguyên do là trong thành phần có gam màu vàng nâu (từ lòng đỏ và đường thốt nốt) sẽ kéo màu lá dứa xuống mấy tone.


Khi sốt kaya còn được khuấy trên nồi thôi mà tay mình đã liên tục chấm mút hoài rồi. Huống chi, sau 1 đêm nằm nghỉ trong ngăn mát nữa kaya còn ngon hơn nữa. Vậy là hũ mứt đậm đà kiến tạo ra bữa ăn sáng đậm chất Singapore ngay sau đó!


Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

footer-mut-kaya-la-dua-mau-xanh-tu-nhien